• Sklep
  • Odbierz prezent
  • Sklep
  • Odbierz prezent
Zcash (ZEC) - co musisz o nim wiedzieć? Opis kryptowaluty, historia, notowania, opinie

Prawdziwie anonimowy bitcoin?

Zcash (ZEC) to otwartoźródłowy (ang. open source) projekt sieci płatniczej opartej na technologii blockchain, z własną kryptowalutą o tej samej nazwie. Zcash jest jednym z głównych (obok Monero) przedstawicieli tzw. private coinów, czyli kryptowalut zapewniających prywatność oraz anonimowość transakcji. Powstaniu Zcash przyświecała idea opracowania w pełni bezpiecznego i zapewniającego prywatność ekwiwalentu BTC.

Wysoki stopień prywatności został uzyskany w ZEC dzięki zastosowaniu tzw. protokołu zero knowledge o nazwie ZK-Snarks. Zcash może również przeprowadzać publiczne transakcje, w przeciwieństwie np. do Monero, stąd też wielu krytyków nie uznaje ZEC za prawdziwy private coin, podobnie jak m.in. Dash. W przypadku transakcji anonimowych, są one również zapisywane na publicznym blockchainie, jednak nadawca, odbiorca oraz kwota transakcji są prywatne.

Projekt jest rozwijany przez założoną w 2014 r. amerykańską firmę Zerocoin Electric Coin Company, która posiada patent na nazwę i logotyp Zcash. Założycielem firmy i szefem projektu jest Zooko Wilcox. Sieć Zcash ruszyła 28 października 2016 r.

Zcash powstał na bazie kodu źródłowego bitcoina i podobnie jak on ma ograniczoną maksymalną podaż do 21 mln jednostek. Obecnie w obiegu rynkowym znajduje się ponad 5 mln wykopanych ZEC.

 

Kopanie (mining) Zcash

Zcash jest kryptowalutą oparta na algorytmie konsensusu Proof of Work, co oznacza że zachodzi w niej proces kopania, a za potwierdzanie transakcji i tworzenie nowych bloków odpowiadają górnicy (ang. minerzy). Algorytm kryptograficzny wykorzystany w ZEC to Equihash, który docelowo miał być odporny na wydobycie za pomocą układów ASIC, jednak od 2018 r.  rynku obecne są koparki ASIC, pozwalające na wydobycie m.in. Zcash, takie jak Bitmain Antminer Z9 Mini, czy Innosilicon A9 ZMaster. Wciąż jednak duża część wydobycia odbywa się za pomocą układów GPU (koparek z kartami graficznymi). Średni czas bloku (ang. block time) wynosi 2,5 minuty (podobnie jak m.in. w Litecoinie), zaś nagroda za blok dla górników (ang. block reward) to 12,5 ZEC. Należy jednak zaznaczyć, że 10% każdej nagrody za blok (1,25 ZEC) jest przeznaczone na rozwój Fundacji Zcash, założonej w lutym 2017 r., co jest częstym źródłem krytyki wobec projektu. Warto zauważyć, że nagroda za blok w Zcash, podobnie jak w BTC, będzie poddawana tzw. halvingowi (zmniejszeniu nagrody o połowę) co cztery lata. Oznacza to, że od 2020 r. nagroda za blok będzie wynosić 6,25 ZEC. Należy pamiętać, że aż do pierwszego halvingu, nagroda dla górników będzie pomniejszana o 20% ze względu na tzw. wynagrodzenie dla twórców (ang. founders reward).

 

Prywatność w Zcash - zerocoin i zero knowledge proof

Zcash posiada możliwość dokonywania całkowicie anonimowych transakcji, jednak większość (ok. 95%) transakcji dokonywanych w sieci ZEC jest publiczna, co znacząco odróżnia projekt np. od Monero (XMR), które jest całkowicie anonimowe.

Za prywatność w Zcash odpowiada protokół Zerocoin, opracowany przez kryptografa Matthew Greena w 2013 r., początkowo jako rozwinięcie możliwości dokonywania anonimowych operacji w bitcoinie. Pierwszą kryptowalutą, która w pełni wykorzystywała protokół Zerocoin był wciąż istniejący Zcoin (XZC), opracowany przez M. Greena, wraz ze swoimi studentami z amerykańskiego Johns Hopkins University.

Najistotniejszą częścią protokołu Zerocoin jest tzw. zero knowledge proof, który jest kryptograficznym rozwiązaniem pozwalającym na potwierdzenie, że dana informacja jest prawidłowa, bez konieczności jej ujawniania. Implementacja zero knowledge w Zcash nosi nazwę ZK-Snarks (ang. zero-knowledge succinct non-interactive arguments of knowledge) i pozwala na zachowanie anonimowości zarówno nadawcy, jak i odbiorcy transakcji oraz jej kwoty, jednocześnie będąc poprawnie zatwierdzonym przez górników w sieci. Anonimowe adresy są nazywane chronionymi (ang. shielded addresses) i są kompatybilne z adresami publicznymi - można dokonać transakcji z publicznego portfela na chroniony i odwrotnie. Adresy publiczne rozpoczynają się od litery „t”, zaś anonimowe od „z”, „zc” oraz „zs”.

Z zero knowledge proof korzystają również takie kryptowaluty, jak m.in. ZClassic (ZCL), Bitcoin Private (BTCP), PIVX, czy Komodo (KMD).

Czytaj także: Komodo (KMD) - co musisz o nim wiedzieć? Opis kryptowaluty, historia, notowania, opinie

Komodo (KMD) to otwartoźródłowy (ang. open-source) projekt platformy opartej na technologii blockchain, służącej do płatności, zbiórek funduszy w postaci ICO oraz tworzenia smart-kontraktów. Projekt powstał na bazie kodu źródłowego Zcash i jest tworzony przez developerów wcześniej związanych z niero.. Czytaj
Komodo (KMD) - co musisz o nim wiedzieć? Opis kryptowaluty, historia, notowania, opinie

 

29 października 2018 r. miała miejsce istotna aktualizacja sieci (wersja 2.0.0) o nazwie Sapling, która prowadziła do znacznego zwiększenia efektywności i wydajności chronionych transakcji, a także zauważalnego skrócenia długości adresów ZEC. Wg zapewnień zespołu developerskiego, aktualizacja zapewnia oszczędność na poziomie 97% w przypadku mocy obliczeniowej oraz 90% krótszego czasu transakcji. Adresy anonimowe kompatybilne z aktualizacją Sapling można poznać po formacie, który rozpoczyna się od liter „zs” (wcześniej od „z”).

 

Jaki portfel (wallet) do Zcash (ZEC)?

Podstawowy portfel i jednocześnie klient full node (pobierający i synchronizujący cały blockchain)  dla Zcash jest dostępny wyłącznie dla systemu operacyjnego Linux.

Popularnym multiwalletem dostępnym na różne platformy, obsługującym ZEC jest Guarda Wallet - do wyboru w formie wtyczki do przeglądarki Chrome, portfela desktopowego (Windows, MacOS, Linux) oraz aplikacji mobilnej dla systemu Android. Popularnym portfelem desktopowym dla ZEC jest również Exodus. Aplikacje mobilne obsługujące Zcash to m.in. Jaxx oraz Coinomi, dostępne na urządzenia z systemami Android orz iOS.

Zcash jest również obsługiwany przez najpopularniejsze portfele sprzętowe (ang. hardware wallets) firm Ledger (modele Nano S oraz Blue) i Trezor (Model T oraz One).

Warto zaznaczyć, że żaden z wymienionych portfeli (oprócz natywnego klienta Zcash dla systemu Linux) nie gwarantuje prywatności z tego względu, że nie obsługuje tzw. chronionych adresów (rozpoczynających się od Z lub ZS), przez co ich saldo jest publiczne, podobnie jak np. w bitcoinie. Jest to duża wada w porównaniu z głównym konkurentem, jakim jest Monero.

 

Kurs i notowania Zcash (ZEC)

Kryptowaluta Zcash jest notowana na 50 giełdach kryptowalut (to większa liczba niż w przypadku głównego konkurenta - Monero), z czego największy wolumen pochodzi z giełdy Lbank w parze z Ethereum (ZEC/ETH). Zcash bez wątpienia jest najpopularniejszy na Dalekim Wschodzie (Chiny, Korea Południowa). ZEC ponadto notowany jest na takich giełdach kryptowalut, jak Huobi, HitBTC, czy Binance. Można zakupić go również za polskiego złotego (ZEC/PLN) na giełdach BitBay, Coinroom oraz Exmo, należy jednak być świadomym bardzo niskiej lub zerowej płynności na tym instrumencie.

Dotychczasowy szczyt notowań Zcash miał miejsce 7 stycznia 2018 r. przy kursie 955,27 dolarów i kapitalizacji rynkowej przekraczającej 2,6 mld USD, znajdując się wówczas na 25. miejscu w rankingu kapitalizacji CoinMarketCap.

Obecnie ZEC plasuje się na 19. miejscu w rankingu wartości projektów kryptowalutowych.

 

Opinie i kontrowersje wokół Zcash (ZEC)

Mimo, że Zcash jest jednym z najpopularniejszych private coinów, wzbudza on wiele kontrowersji w społeczności. Podstawowym zarzutem wobec ZEC jest fakt, że nie jest ona domyślnie anonimowa, pozwalając na dokonywanie całkowicie publicznych transakcji. Co więcej, obecnie jedynie ok. 5% transakcji i adresów w sieci Zcash aktywnie korzysta z implementacji Zero Knowledge, zapewniającej prywatność. Z tego tez powodu wielu krytyków ZEC zwraca się w kierunku Monero, które jest całkowicie anonimowe.

Kolejnym zarzutem wobec Zcash jest jego częściowo scentralizowana struktura oraz patenty należące do Zerocoin Electric Coin Company, która jest prawnym właścicielem otwartego kodu źródłowego. Przedmiotem krytyki jest także model finansowania twórców ZEC - przez pierwsze cztery lata (do 2020 r.) 20% każdej nagrody za wykopany blok jest przeznaczone dla członków zespołu (tzw. founders reward), zaś każde kolejne 10% przeznaczone jest na wsparcie Zcash Foundation.

Wielu górnikom i inwestorom nie podobał się ten model finansowania projektu, czego wyrazem był hard fork podczas którego powstał ZClassic (ZCL), który technicznie zasadniczo nie różni się od ZEC, jednak rezygnuje z founders reward.

Ponadto, algorytm kryptograficzny Equihash, na którym funkcjonuje sieć ZEC, docelowo miał być odporny na wydobycie za pomocą układów ASIC (ang. ASIC resistant), aby zapobiec centralizacji miningu, jednakże obecnie na rynku dostępne są koparki ASIC m.in. dla ZEC.


Dariusz Dziduch

Project Manager FXMAG, prowadzący program satyryczno-edukacyjny "O kryptowalutach". Nietuzinkowy promotor technologii blockchain oraz walut cyfrowych. Zainteresowania rynkowe łączy z wiedzą z zakresu psychologii inwestowania.

Przejdź do artykułów autora
Artykuły, które powinny Cię zaciekawić..
Zamknij

Koszyk