• Odbierz prezent
Wartość godziwa spółki. Co to jest? Jak i kiedy ją wykorzystać?

“Ludzie znają cenę wszystkiego, ale nie znają wartości niczego”, jak mawiał brytyjski poeta Oscar Wilde. Nie da się ukryć, że gdy zapytasz kogoś ile kosztują akcje spółki X, to każdy bez większych problemów odpowie na to pytanie. Ale gdy zadasz pytanie o wartość takiej spółki, to nagle okaże się, że odpowiedź nie jest już taka prosta. Jaka jest relacja pomiędzy wartością, a ceną spółek giełdowych i czym jest wartość godziwa? 


Partnerem cyklu kurs Inwestora Giełdowego jest Giełda Papierów Wartościowych w Warszawie.

Giełda Papierów Wartościowych partner kursu Inwestora Giełdowego


 

Cena rynkowa, a kapitał spółki - kapitalizacja a wartość księgowa

Zaczynamy kolejny, tym razem już dziewiąty odcinek Kursu Inwestora Giełdowego, który tworzymy we współpracy z Giełdą Papierów Wartościowych w Warszawie. Z poprzedniej lekcji wiesz już, że cena akcji konkretnej spółki wcale nie jest najważniejsza i że znacznie istotniejszą informacją dla nas - z perspektywy inwestorów giełdowych - jest to, jaka jest rynkowa wycena spółki. Wartość rynkowa to inaczej kapitalizacja, którą oblicza się poprzez pomnożenie liczby wszystkich akcji spółki przez ich cenę. Kapitalizacja jest więc łączną ceną wszystkich akcji konkretnej spółki i potocznie nazywana jest wartością rynkową.

Tak się jednak składa, że cena to nie to samo, co wartość, mimo tego że w codziennym życiu oba te pojęcia dość często stosujemy zamiennie. W przypadku spółek giełdowych często mówi się, że ich akcje są przewartościowane albo niedowartościowane. W tym pierwszym przypadku chodzi o sytuację, w której kapitalizacja spółki jest wyższa niż jej rzekoma wartość, a w drugim odwrotnie - gdy cena wszystkich akcji jest niższa niż wartość spółki. Z określeniem wartości wiąże się jednak jeden podstawowy problem - o ile cena rynkowa (w naszym przypadku akcji) jest obiektywna i mierzalna, o tyle ustalenie wartości akcji jest trudne ze względu na jej mocno subiektywny charakter. 

Są jednak sposoby, które mogą nam to ułatwić.

Jednym z nich jest porównanie wartości rynkowej spółki z jej wartością księgową.

Czym jest wartość księgowa spółki?

Najprościej mówiąc, jest to wartość aktywów danego przedsiębiorstwa, od której odejmujemy jej zobowiązania finansowe, takie jak np. zaciągnięte kredyty. Czyli wartość księgowa to rzeczywisty stan posiadania spółki, nazywany inaczej kapitałem własnym. Jeśli podzielimy kapitalizację spółki przez jej wartość księgową albo obliczymy wskaźnik ceny do wartości księgowej (czyli podzielimy cenę jednostkową akcji przez wartość księgową którą wcześniej podzieliliśmy przez liczbę akcji) to będziemy mogli sprawdzić ile majątku spółki kupujemy, inwestując w nią 1 PLN. Im wyższy wynik, tym cena akcji jest wyższa od kapitału własnego spółki - 1 oznacza, że wartość rynkowa jest równa majątkowi spółki, ale np. 3 oznacza, że inwestując 1 PLN w akcje, nabywamy 33 gr majątku spółki. Zdarzają się też sytuacje, gdy wskaźnik C/WK spada poniżej 1.00 - tak jeszcze niedawno było w przypadku wielu spółek giełdowych kontrolowanych przez Skarb Państwa, kiedy np. C/WK spółki PGE wynosiło zaledwie 0.10. A to oznaczało, że za zainwestowany 1 PLN w akcje spółki “kupowaliśmy” aż 10 PLN majątku PGE, albo odwrotnie - do zakupu 1 PLN majątku PGE wystarczyło wtedy zaledwie 10 groszy. O wskaźnikach fundamentalnych, w tym ceny do wartości księgowej będzie jeszcze mowa w kolejnych lekcjach Kursu Inwestora Giełdowego. To, co musisz wiedzieć w tym momencie to fakt, że wartość rynkowa spółki (kapitalizacja) jest zupełnie czymś innym niż jej wartość księgowa, czyli rzeczywista wartość majątku, którym dysponuje.

Co to jest wartość godziwa? Definicja wartości godziwej akcji

Ocena wartości spółki pozwala nam stwierdzić czy jej aktualna cena akcji jest odpowiednia lub zbyt wysoka albo odwrotnie - w sytuacji, w której cena akcji niedoszacowuje wartości spółki, czyli w naszej ocenie jest “zbyt niska”.

Z pewnością spotkałeś się z określeniem wartości godziwej, czyli takiej która jest odpowiednia i rzetelna, czyli ani nie za wysoka, ani nie za niska, lecz w sam raz. Wartość godziwa to kategoria wyceny wykorzystywana w rachunkowości, którą można określić jako ustalone warunki wymiany aktywów pomiędzy dwoma niepowiązanymi ze sobą i dobrze poinformowanymi stronami transakcji. Oprócz tego wartość godziwa zakłada, że obie strony transakcji mają równą pozycję i żadna z nich nie znajduje się w sytuacji przymusowej - taka sytuacja występowałaby np. wtedy, gdy jakiś inwestor ze względów finansowych byłby zmuszony do jak najszybszego sprzedania swoich akcji poniżej ceny, którą uznaje za atrakcyjną.

Wartość godziwa. Jak obliczyć wartość godziwą spółki?

Wartość godziwa również jest kategorią o dość subiektywnym charakterze, nawet w ustawie o rachunkowości nie znajdziemy jej precyzyjnej definicji. W przypadku ustalania wartości godziwej akcji często stosuje się metodę obliczania średniej ceny rynkowej akcji z ostatnich sześciu miesięcy - na naszej giełdzie obowiązują nawet przepisy, które mówią że przy ogłoszeniu wezwania na sprzedaż akcji ich cena nie może być niższa właśnie od półrocznego kursu średniego. Wezwanie do sprzedaży akcji to po prostu propozycja dla akcjonariuszy danej spółki, w ramach której ktoś chce odkupić znaczny pakiet akcji po ustalonej z góry cenie i to właśnie jej wysokość decyduje o tym czy akcjonariusze odpowiedzą na wezwanie (zapisując się na sprzedaż akcji po tej konkretnej cenie, uznając że jest ona atrakcyjna), czy nie.

Przykładowo, niedawno najwięksi akcjonariusze spółki Elemental Holding zajmującej się recyklingiem zdecydowali, że w ich ocenie akcje są wyceniane sporo poniżej wartości rynkowej i zdecydowali się złożyć wezwanie do sprzedaży akcji po to, aby odkupić akcje od obecnych inwestorów i wyprowadzić spółkę z giełdy, czyli przeprowadzić tzw. delisting.

Określanie wartości godziwej wyłącznie na podstawie średniej ceny akcji z przeszłości też nie jest zbyt dobrym pomysłem, bo jak wiesz z poprzedniej lekcji, na notowania spółki wpływają różne czynniki - w tym również takie jak sentyment inwestorów w stosunku do konkretnych branż, giełdowa moda, czy ogólny trend na rynku. Dlatego też określenie wartości godziwej akcji danej spółki jest bardzo subiektywne - dobrym dowodem tego jest fakt, że osoby które mają akcje danej spółki w portfelu bardzo często zaczynają przekonywać innych, że aktualnie jest ona niedowartościowana i, że czeka ją świetlana przyszłość. W przypadku spółek, których akcje znajdują się w mocnym trendzie wzrostowym powszechne są opinie, że są one przewartościowane, czyli ich cena znajduje się znacznie powyżej wartości godziwej - najczęściej jednak twierdzą tak osoby, które nie mają tych akcji w portfelu i tym samym przegapiły wcześniejsze wzrosty.

Jak widzisz, wartość godziwa, czy może inaczej odpowiednia cena akcji danej spółki, w pełni odzwierciedlająca jej obecną sytuację finansową i perspektywy na przyszłość, wcale nie jest łatwa i możliwa do określenia za pomocą jednego ścisłego modelu matematycznego. 

W kolejnych odcinkach postaram się przybliżyć sposoby na określenie tego czy aktualna cena akcji może zostać uznana za okazyjną, czy być może jest już za drogo i brakuje przestrzeni dla dalszych wzrostów. A do tych sposobów będą należeć m.in. wskaźniki fundamentalne wartości rynkowej, rentowności i przepływów pieniężnych.

Czytaj także: 4 powody, które sprawiają że ceny akcji rosną na giełdzie. Dlaczego mamy wzrosty?

“Gdybym kupił akcje tej spółki pięć lat temu, to dzisiaj byłbym zarobiony”. Pewnie każdy przynajmniej raz pomyślał sobie w ten sposób, patrząc na wykres spółki, która w ciągu ostatnich lat kilkakrotnie zyskała na wartości na giełdzie. No ale żeby inwestować w spółki, których akcje rosną trzeba w ogó.. Czytaj
4 powody, które sprawiają że ceny akcji rosną na giełdzie. Dlaczego mamy wzrosty?

 

Notowania: PGE Polska Grupa Energetyczna SA

Przejdź do wykresu
Źródło: https://pl.tradingview.com/symbols/TSXV:PGE/

Darek Dziduch

Project Manager portalu FXMAG, prowadzący programy "Kurs bitcoina od zera", czy satyryczno-edukacyjny "Spółki czy spod lady". Edukuje w zakresie kryptowalut, promuje inwestycje ESG i śledzi nadużycia na rynkach finansowych. Zainteresowania rynkowe łączy z wiedzą z zakresu psychologii inwestowania, którą przemyca do swoich tekstów i nagrań

Przejdź do artykułów autora
Artykuły, które powinny Cię zaciekawić..
Zamknij

Koszyk