• Odbierz prezent
Przegląd wydarzeń ekonomicznych: Unijna recepta na kryzys
fot. Materiał własny

EUR:

Przewodnicząca Komisji Europejskiej U.von der Leyen w corocznym Orędziu o stanie Unii przedstawiła najważniejsze wyzwania, przed którymi stoi UE i wizję przyszłości Wspólnoty. Z gospodarczego punktu widzenia jedną z najważniejszych kwestii podczas orędzia było ujawnienie szczegółów odnośnie do nowelizacji unijnych reguł fiskalnych. Szefowa KE wskazała, że przejście na gospodarkę cyfrową i zeroemisyjną będzie wymagać większego zadłużenia, które musi zostać umożliwione przez nowe reguły fiskalne.

Najważniejsze założenia tej inicjatywy (więcej szczegółów mamy poznać w październiku) to: (1) większa elastyczność państw co do metod redukcji zadłużenia; (2) większa rozliczalność realizacji wspólnie ustalonych założeń; (3) uproszczenie zasad reguł fiskalnych. Odnośnie do kwestii wojny w Ukrainie U.von der Leyen podkreśliła, że UE powinna kontynuować politykę sankcji wobec Rosji, wykazać się dalszą determinacją i nie iść na ustępstwa wobec Rosji. Wskazała, symbolicznie, na słuszność ostrzeżeń zgłaszanych wcześniej przez państwa bałtyckie, Polskę i inne państwa naszego regionu. Wskazała na konieczność zmian w polityce zagranicznej w celu większego włączenia państw Bałkanów Zachodnich, Ukrainy, Mołdawii i Gruzji w procesy integracji z UE. W obszarze energetyki kluczowe jest uniezależnienie się od Rosji i dalsza dywersyfikacja dostaw.

Przegląd wydarzeń ekonomicznych: Unijna recepta na kryzys - 1

Obecny kryzys energetyczny wynika wg szefowej KE z jednej strony z działań Rosji, a z drugiej z procesów klimatycznych (susze). Receptą na kryzys ma być: (1) ograniczenie zużycia energii elektrycznej; (2) pułap przychodów dla przedsiębiorstw produkujących energię elektryczną po niskich kosztach; (3) podatek od nadwyżkowych zysków, z którego przychody szacowane są na 140 mld EUR; (4) dostosowania wskaźnika referencyjnego cen gazu ziemnego (TTF) do „nowej normalności” (uwzględnienie większej roli LNG, a mniejszej gazu z gazociągów); (5) wprowadzenie w październiku zmian umożliwiających udzielanie gwarancji państwowych dla koncernów energetycznych w celu wsparcia ich płynności na energetycznych rynkach terminowych.

Przegląd wydarzeń ekonomicznych: Unijna recepta na kryzys - 2

Szefowa KE wskazała również na konieczność głębokiej reformy rynku energii elektrycznej, tak by odejść od schematu merit order oraz by cena energii silniej zależała od taniej energii odnawialnej. Uniezależnieniu się od Rosji i ograniczeniu ryzyka powtórzenia się podobnych kryzysów energetycznych ma służyć przyspieszenie transformacji gospodarki do poziomu „net-zero”. W tym celu UE utworzy Europejski Bank Wodoru, aby przy wykorzystaniu 3 mld EUR na inwestycje stworzyć masowy rynek tego surowca. U.von der Leyen wskazała, że dotychczas z 700 mld EUR przewidzianych w NGEU wydano 100 mld EUR, a dalsze wydatkowanie środków wesprze proces transformacji europejskiej gospodarki. Ważnym jej elementem jest rozbudowa strategicznego przemysłu oraz dostępu do metali ziem rzadkich i surowców krytycznych. Przewodnicząca KE wskazała na dominującą pozycję Chin na rynku metali ziem rzadkich i konieczność uzyskania przez UE na tym polu niezależności, w analogii do wcześniejszych działań UE w obszarze baterii do samochodów elektrycznych i mikroczipów.

Przegląd wydarzeń ekonomicznych: Unijna recepta na kryzys - 3

 

USA:

Inflacja PPI spadła w sierpniu do 8,7% r/r z 9,8% r/r w lipcu, silniej od oczekiwań. Inflacja PPI bez cen żywności i energii również się obniżyła, do 7,3% r/r z 7,7% r/r miesiąc wcześniej, ale była wyższa niż zakładał konsensus. W ujęciu m/m ceny produkcji spadły o 0,1%, głównie za sprawą niższych cen energii (-6% m/m), podczas gdy ceny w kategoriach bazowych zwiększyły się o 0,2% m/m, głównie za sprawą wyższych cen usług. Inflacja PPI w USA minęła swój szczyt, a jej poziom jest zdecydowanie niższy niż w strefie euro. W samych danych za sierpień można się jednak doszukiwać „efektów drugiej rundy” wcześniejszych szoków podażowych (a więc wciąż argumentów wspierających jastrzębie nastroje w Fed).

 

EUR:

Produkcja przemysłowa w strefie euro spadła w lipcu o 2,4% r/r (kons.+0,8% r/r), po wzroście o 2,2% r/r w czerwcu. W ujęciu miesięcznym spadek wyniósł 2,3% i był skupiony w sektorze dóbr kapitałowych (-4,2% m/m) i dóbr konsumpcyjnych trwałych (-1,6% m/m). Dane są pod znacznym wpływem zawirowań w Irlandii (-18,9% m/m po +11,2% m/m i +19,5% m/m w poprzednich miesiącach), co wiązać można z księgowymi fluktuacjami produkcji (Irlandia to „raj podatkowy”). Najprawdopodobniej to właśnie wpływ danych z Irlandii był przyczyną tak znacznego spadku europejskiej produkcji w lipcu. W szerszym ujęciu (np. uwzględniając szczegółowe dane z Niemiec) nie widać jeszcze silnego wpływu kryzysu energetycznego na przetwórstwo - jest to jednak raczej jedynie kwestia czasu. Poza kryzysem energetycznym na produkcję może też negatywnie oddziaływać odwracający się cykl zapasów i redukcja stanów magazynowych przez firmy. W porównaniu z amerykańskim przetwórstwem, produkcja w strefie euro w ostatnich miesiącach pozostaje w tyle – o ile początkowo jej odbicie po pandemii było zdecydowanie szybsze niż w USA, to ostatnie miesiące w strefie euro upływają pod znakiem stagnacji, podczas gdy w USA nadal obserwujemy trend wzrostowy.

 

UK:

Inflacja CPI w sierpniu wyniosła 9,9% r/r, co oznacza minimalny spadek względem lipca (10,1% r/r), zamiast oczekiwanego wzrostu (10,2% r/r). Preferowana przez brytyjski urząd statystyczny miara CPIH, uwzględniająca również koszty właścicieli mieszkań, również spadła – do 8,6% r/r z 8,8% r/r w lipcu. Głównymi czynnikami, które przyczyniły się do niższej inflacji był spadek cen paliw, który tylko częściowo został zrekompensowany wzrostami cen żywności, odzieży i obuwia, usług i trudnych do połączenia kategorii doświadczających efektów drugiej rundy i rosnących płac (np. fryzjerzy, kosmetyki, biżuteria). Sierpniowa projekcja BoE zakładała, że szczyt inflacji wystąpi w 1q23, na poziomie ok. 13% r/r. Dzięki wprowadzeniu przez rząd limitów wysokości rachunków za energię na poziomie 2500 GBP dla przeciętnego gospodarstwa domowego nie nastąpi zapowiadany wcześniej przez regulatora energetycznego (Ofgem) wzrost cen o 80% w październiku 2022 i 30-40% w styczniu 2023. To obniża szczyt inflacji i sprawia, że już obecnie możemy być blisko zmiany inflacyjnego trendu. Krytyczną kwestią dla BoE i jego determinacji w dalszym podwyższaniu stóp będzie trwałość fundamentalnej presji inflacyjnej (inflacja bazowa w sierpniu wzrosła do 6,3% r/r) oraz sytuacja na rynku pracy, w tym skala podwyżek płac.

Przegląd wydarzeń ekonomicznych: Unijna recepta na kryzys - 4

 

EUR:

P.Lane ocenił, że podwyżka stóp procentowych EBC o 75pb we wrześniu była odpowiednia, biorąc pod uwagę akomodacyjny charakter ówczesnej polityki pieniężnej. W swojej wypowiedzi główny ekonomista EBC zasugerował jednak, że kolejne kroki prawdopodobnie będą mniejsze. Stwierdził, że odpowiedni rozmiar indywidualnego ruchu będzie tym większy, im większa jest luka w stosunku do stopy docelowej i im bardziej asymetryczne będzie ryzyko dla celu inflacyjnego.

 

POL:

L.Kotecki (RPP) stwierdził, że jest jeszcze zbyt wcześnie by zatrzymać cykl podwyżek stóp, a ostatnie podwyżki były zbyt delikatne i za późne. Jego zdaniem Rada powinna była działać bardziej zdecydowanie w pierwszej połowie roku. Według L.Koteckiego założony w projekcie przyszłorocznego budżetu wzrost gospodarczy (1,7% r/r) jest zbyt wysoki, a deficyt zaniżony o ok. 60 mld PLN ze względu na nieuwzględnienie prawdopodobnego przedłużenia tarczy antyinflacyjnej i wypłaty 14. emerytury.

 

POL:

M.Rudnicki zrezygnował z kandydowania do RPP. Jego kandydatura była zgłoszona 28 lutego przez grupę posłów PiS.


Analizy Makroekonomiczne PKO Banku Polskiego

Analizy makroekonomiczne tworzone przez ekonomistów PKO Banku Polskiego. Autora możesz obserwować na LINKEDIN FACEBOOK TWITTER

Przejdź do artykułów autora
Artykuły, które powinny Cię zaciekawić..
Zamknij

Koszyk