• Sklep
  • Odbierz prezent
  • Sklep
  • Odbierz prezent
HICP – innowacja EBC w dziedzinie badania inflacji
Z artykułu dowiesz się:

- W jaki sposób obliczany jest wskaźnik HICP

- Jak wyznaczany jest koszyk dóbr

Inflacja to jeden z podstawowych wskaźników kondycji danej gospodarki. Wynika to z faktu, że obrazuje on ogólne tendencje w zakresie zmian cen różnych dóbr i usług. Zagadnienie to jest jednak o tyle ciekawe, że często słyszymy w mediach np. o wzroście inflacji, a zarazem nie dostrzegamy bezpośredniego wpływu tej informacji na stan naszych portfeli. Z tego powodu warto przyjrzeć się nieco bliżej temu w jaki sposób jest ona obliczana i jakie konsekwencje niesie za sobą hasło „wzrost inflacji”. Analiza zostanie przeprowadzona w oparciu o stosowany przez Unię Europejską współczynnik HICP.

 

Wskaźnik HICP (ang. Harmonised Index of Customers Prices) to inaczej zharmonizowany wskaźnik cen konsumpcyjnych. Pierwszy człon tej nazwy wskazuje na to, że metodologia jego obliczania jest taka sama dla wszystkich krajów Unii Europejskiej, co umożliwia porównywanie go pomiędzy różnymi państwami. Genezą tego indeksu było wprowadzenie wspólnej waluty, która spowodowała potrzeby odpowiedniego mierzenia inflacji oraz stworzenia standardów, które miałyby na celu zredukowanie wpływu takich problemów jak luki informacyjne oraz dublowanie danych.

 

Co to jest inflacja

Kluczowym pojęciem w obliczaniu inflacji jest tzw. koszyk dóbr, który obejmuje najczęściej nabywane przez konsumentów produkty oraz usługi. To zmiany ich cen są przedmiotem badań prowadzonych przez statystyków na terenie całego Eurolandu. W przypadku HICP mowa o około 700 produktach, takich jak chociażby:

  • Mięso,
  • Ryby,
  • Wino,
  • Energia cieplna,
  • Biżuteria.

Kompletny wykaz wszystkich produktów wraz z aktualną informacją odnośnie zmiany w skali miesiąca dostępne są na stronie Europejskiego Banku Centralnego (LINK). Liczba tych produktów może jednak budzić wątpliwości, ponieważ skoro istnieje tyle danych dla różnych dóbr i usług, jak zatem powstaje z tego jedna liczba będąca ogólnym odzwierciedleniem tendencji inflacyjnych? W tym przypadku należy mieć na uwadze fakt, że na przykład wzrost ceny np. kursów językowych o 10%, a wzrost ceny paliwa samochodowego o 10% to zupełnie dwa inne zagadnienia, co ma związek z tego, że w przypadku tego drugiego produktu skala popytu w skali tak naprawdę każdego kraju jest nieporównywalnie wyższa. Z tego powodu opracowano metodę, która uwzględnia procentowy udział wzrostu/spadku cen poszczególnych grup dóbr i usług w całości, a więc tej pojedynczej liczbie – ogólnym wskaźniku inflacji, będącym najszerzej komentowanym w różnorakich mediach.

FXMAG forex hicp – innowacja ebc w dziedzinie badania inflacji wskaźnik hicp inflacja 1

Warto pamiętać, że wygląd tej tabeli, a zwłaszcza zawartość trzeciej kolumny („Udział w całym koszyku [w %]”) ulega zmianie. Wynika to z faktu, że udziały różnych kategorii dóbr regularnie oblicza się na podstawie badań ankietowych przeprowadzanych wśród wszystkich grup konsumentów. Podobnie jest zresztą w kwestii udziałów poszczególnych krajów, które określa się na podstawie ich udziału w procencie całkowitych wydatków konsumpcyjnych strefy euro.

 

Jak obliczyć inflację

Procedura obliczania powyższego współczynnika zaczyna się od zbierania danych cenowych. Próbę badawczą stanowi ponad 200 000 punktów handlowych i usługowych znajdujących się na terenie 1600 miast (różnej wielkości) zlokalizowanych w całej strefie euro. Łącznie każdego miesiąca zbiera się około 1,8 mln danych dotyczących cen, które uwzględniają też różne punkty sprzedaży (np. koszt oryginalnych płyt z muzyką w supermarketach oraz sklepach internetowych).

Zebrawszy dane dotyczące produktów z całego koszyka, obliczana jest ich łączna wartość (iloczyn ilości oraz kosztu jednostkowego). Suma wszystkich łącznych wartości jest kosztem danego koszyka konsumpcyjnego, która jest przedmiotem porównania. Przykładowo, jeżeli w 2013 roku koszyk składający się ze 100 chlebów, 200 butelek wody mineralnej i 100 kartonów mleka kosztował 1000 zł, a rok później cena jego nabycia wynosiła 1100 zł, wówczas indeks HICP obliczamy dzieląc 1100 zł przez 1000 zł (1,1) i mnożąc otrzymaną wartość przez 100, co daje nam wartość 110. Inflację obliczamy z kolei dzieląc różnicę indeksów (dla roku bazowego jest on równy 100) przez indeks cen w roku poprzednim i otrzymujemy:

FXMAG forex hicp – innowacja ebc w dziedzinie badania inflacji wskaźnik hicp inflacja 2

Za obliczanie wskaźnika HICP w przypadku poszczególnych krajów odpowiedzialne są krajowe urzędy statystyczne, z kolei dla strefy euro organem odpowiedzialnym jest Eurostat, który dokonuje obliczeń na podstawie danych zdobytych od krajowych urzędów statystycznych. Instytucja ta odpowiada również za jakość zebranych informacji oraz czuwa nad tym, żeby obowiązujące w tej dziedzinie standardy były należycie przestrzegane.


Marek Pytka

Absolwent studiów na Uniwersytecie Ekonomicznym w Krakowie. Jego szerokie zainteresowania obejmują m.in. analizę fundamentalną oraz rozkładanie na czynniki pierwsze wpływu zjawisk gospodarczych na sytuację na rynkach finansowych.

Przejdź do artykułów autora
Artykuły, które powinny Cię zaciekawić..
Zamknij

Koszyk