• Sklep
  • Odbierz prezent
  • Sklep
  • Odbierz prezent
Ethereum (ETH) - co musisz o nim wiedzieć? Opis kryptowaluty, historia, notowania, opinie

Ethereum (ETH) - to otwartoźródłowa (ang. open-source), zdecentralizowana platforma oparta na rozproszonym rejestrze blockchain, z kryptowalutą o nazwie Ether (najczęściej nazywaną również Ethereum). Platforma pozwala na tworzenie smart kontraktów (ang. smart contracts), czyli zdecentralizowanych aplikacji zapisanych na blockchain, które wykonują zaprogramowane w nich procesy lub warunki bez możliwości ich zatrzymania, ocenzurowania, czy zhackowania przez innych użytkowników. Ethereum ma aspiracje do stania się kompleksowym i w pełni rozwiniętym językiem programowania opartym na Solidity, posiadającym tzw. kompletność Turinga oraz zdecentralizowaną platformą, na której będzie można zaprogramować dowolne smart kontrakty, aplikacje i systemy, które będą mogły służyć blockchainowym przedsiębiorstwom i organizacjom. Ether jest jednostką rozliczeniową (kryptowalutą) w sieci Ethereum, zaś za wykonanie transakcji lub zrealizowanie smart-kontraktu pobierana jest prowizja transakcyjna (ang. transaction fee) w postaci Etheru liczonego za pomocą tzw. jednostek Gas, których liczba jest zależna od mocy obliczeniowej koniecznej do wykonania transakcji. Cena Gas liczona jest w Gwei, czyli nanoetherze (1 ETH = 1 mld Gwei/nanoeth). Gas jako jednostka do naliczania prowizji transakcyjnych został stworzony po to, aby oddzielić cenę mocy obliczeniowej wymaganej do wykonania operacji od ceny samego Etheru.

Sieć Ethereum oparta jest na algorytmie konsensusu Proof of Work, co oznacza że transakcje są zatwierdzane i dodawane do nowych bloków w sieci blockchain przez górników (minerów). Ethereum ma w planach przejście na hybrydowy algorytm konsensusu (Proof of Work i Proof of Stake), docelowo całkowicie rezygnując z Proof of Work i pracy minerów, do czego doprowadzić ma tzw. Difficulty Bomb (bomba trudności wydobycia) oraz „Ice Age” (epoka lodowcowa).

Ethereum jest obecnie drugą pod względem popularności i wartości (rozumianej jako kapitalizacji) kryptowalutą, tuż po bitcoinie (BTC), i jednocześnie najpopularniejszym altcoinem.

 

Ethereum i Ether - podstawowe informacje techniczne

Ethereum jest platforma opartą na algorytmie konsensusu Proof of Work (Ethash) z planami sukcesywnego przejścia na całkowity Proof of Stake, który docelowo ma być bardziej ekonomiczny i zapewniać większą skalowalność. Ether, w przeciwieństwie do bitcoina i wielu innych kryptowalut, nie posiada ograniczonej podaży (liczby jednostek), co oznacza, że ma charakter inflacyjny. W sieci bloków Ethereum nie występuje typowy maksymalny rozmiar bloku (jak np. 1 MB w BTC), zamiast tego każdy blok wymaga konkretnej ilości Gasu, który określa moc obliczeniową potrzebną do zrealizowania zawartych w nim transakcji. Prosta transakcja (transfer ETH) wymaga min. 21 tys. Gas, natomiast bardziej skomplikowane operacje związane ze smart kontraktami i zdecentralizowanymi aplikacjami są znacznie bardziej zasobożerne i potrzebują do realizacji więcej jednostek Gas.

Czas bloku (ang. block time) jest zależny od trudności kopania, która jest ustalana przez algorytm o nazwie Geth, dążący do utrzymania odstępu pomiędzy blokami transakcyjnymi w przedziale od 10 do 19 sekund.

Obecna skalowalność sieci Ethereum jest stosunkowo niska i wymaga poprawy - maksymalna liczba transakcji na sekundę (TPS) wynosi ok. 25. Problemowi skalowalności maja zaradzić rozwiązania tzw. drugiej warstwy (second layer) jak Plasma Cash oraz Raiden, polegające na przeniesieniu transakcji poza łańcuch bloków (ang. off-chain transactions), podobnie jak Lightning Network m.in. w bitcoinie. Kolejnym rozwiązaniem skalującym jest sharding, który ma za zadanie podzielić sieć Ethereum na mniejsze konkurencyjne sieci (sidechains), aby zapobiegać zapychaniu sieci.

Smart kontrakty w Ethereum są pisane w specjalnie stworzonym do tego celu języku programowania Solidity, który został opracowany w sierpniu 2014 r. (jego twórcą jest Gavin Wood, były CTO fundacji Ethereum).

Kolejnym wyzwaniem dla skalowalności Ethereum jest również rozmiar jego sieci, która w maju 2018 r. przekroczyła poziom 1 TB (1000 GB).

Czytaj także: Plasma Cash już prawie gotowa - poinformował twórca Ethereum, Vitalik Buterin. Jak to działa?

Współtwórca Ethereum, Vitalik Buterin, poinformował na swoim Twitterze, że implementacja Plasma Cash, mająca rozwiązać problem niskiej skalowalności drugiej pod względem kapitalizacji  kryptowaluty, jest już niemal gotowa. Informacja została poprzedzona zaskakującym stwierdzeniem Buterina, który prz.. Czytaj
Plasma Cash już prawie gotowa - poinformował twórca Ethereum, Vitalik Buterin. Jak to działa?

 

Kopanie (mining) Ethereum

Ethereum, podobnie jak Ethereum Classic (ETC), oparty jest na funkcji hashującej Ethash (Proof of Work). ETH jest najchętniej kopaną kryptowalutą za pomocą układów GPU (kart graficznych), ze względu na swoją wysoką, w porównaniu z innymi kryptowalutami, opłacalnością, która najczęściej jest benchmarkiem przy obliczaniu rentowności miningu. Algorytm Ethash docelowo miał być odporny na kopanie za pomocą układów ASIC (ang. ASIC resistant), jednak w lutym 2018 r. chińskiej firmie Bitmain udało się skonstruować model koparki ASIC Antminer F3, który będzie służył do kopania właśnie Ethash. W lipcu 2018 r. firma Innosilicon opracowała kolejną koparkę ASIC dla Ethash - A10 ETHMaster.

Developerzy Ethereum nie zdecydowali się na przeprowadzenie awaryjnego hard-forku, który miałby zmienić funkcje hashującą w celu wykluczenia miningu za pomocą koparek ASIC (jak zrobili np. developerzy Monero) ze względu na przyszłe plany całkowitej rezygnacji z kopania.

Obecnie nagroda za wykopanie bloku dla górników (ang. block reward) wynosi 3 ETH, jednak po zaimplementowaniu hybrydowego protokołu Casper FFG, zostanie ona obniżona do 0.6 ETH, zaś co 50. blok w sieci (tzw. checkpoint) będzie potwierdzany przez tzw. Validatora za pomocą algorytmu konsensusu Proof of Stake. Validatorzy również otrzymają nagrodę za blok - będzie ona początkowo wynosiła 0.82 ETH, docelowo dążąc do obniżenia w momencie pełnej implementacji Proof of Stake. 31 sierpnia 2018 r. developerzy Ethereum zdecydowali o kolejnym przesunięciu Difficulty Bomb o 12 miesięcy i o obniżeniu nagrody za blok z 3 ETH do 2 ETH.

 

Difficulty Bomb i Ice Age w Ethereum

Ethereum w swoim założeniu miało dążyć do wypracowania technologicznych możliwości pozwalających na rezygnację z kopania na rzecz algorytmu konsensusu Proof of Stake. W tym celu wdrożono algorytm stopniowego zwiększania trudności wydobycia ETH (ang. mining difficulty), aż do momentu, w którym będzie ono całkowicie nierentowne. Algorytm ten został nazwany Difficulty Bomb, zaś moment, w którym trudność wydobycia osiągnie zbyt wysoki dla górników poziom - Ice Age.

Difficulty Bomb został zaimplementowany w sierpniu 2015 r., kiedy to Vitalik Buterin zaplanował przejście na Proof of Stake już na początku 2017 r. za pomocą protokołu Casper. Jak wiadomo, termin ten nie został dotrzymany, a prace nad przejściem choćby na hybrydowy algorytm konsensusu są wciąż w fazie rozwoju.

Działanie algorytmu Difficulty Bomb ze względu na opóźnienia w pracach nad Proof of Stake było już wielokrotnie odraczane za pomocą hard-forków, tak aby wciąż utrzymać opłacalność miningu.

Zwiększenie trudności wydobycia skutkowało również wydłużeniem średniego czasu bloku (ang. block time), który w ETH ma docelowo wynosić od 10 do 19 sekund. Ostatni hard fork (nazwany Byzantium) odraczający działanie Difficulty Bomb miał miejsce w październiku 2017 r. Skutkował on m.in. obniżeniem średniego czasu bloku o połowę, z 30 sekund do wzorcowych 15.

Jeśli w przyszłości trudność wydobycia ponownie wzrośnie zbyt mocno w stosunku do rozwoju Proof of Stake, developerzy przewidują kolejne odroczenia Ice Age.

 

Historia powstania Ethereum

Pomysł stworzenia platformy Ethereum powstał w głowie Vitalika Buterina już w 2013 r., a jego owocem była pierwsza wersja white-paperu, zatytułowana „Ethereum: The Ultimate Smart Contract and Decentralized Application Platform”, która została opublikowana w grudniu 2013 r. Buterin, kanadyjski programista pochodzący z Rosji, interesował się wtedy programowaniem w oparciu o kod źródłowy bitcoina, jednak szybko dostrzegł nowe możliwości, jakie może dać ta technologia, a których nie oferuje BTC, m.in. przez brak wykorzystania skryptowego języka programowania. Takie możliwości to m.in. smart kontrakty oraz zdecentralizowane aplikacje (dApps).

Publiczna sprzedaż tokenów (ang. crowdsale) trwała 42 dni, od 22 lipca do 2 września 2014 r. Tokeny sprzedawane były za BTC, początkowo w cenie 2000 ETH za 1 BTC (ok. 0.30 USD za token), zaś po 14 dniach 1337 ETH za 1 BTC. Sprzedaż tokenów była prowadzona przez firmę ETH Suisse, zarejestrowaną w Szwajcarii.

Zbiórkę funduszy należy uznać za bardzo udaną - od inwestorów udało się uzyskać ponad 31,5 tys. BTC, wartych wówczas ok. 14 mln dolarów. Mało kto spodziewał się wówczas, że już za kilka lat ICO tworzone na blockchainie Ethereum będą bez większych problemów osiągały wielokrotnie wyższe kwoty.

Sieć Ethereum ruszyła dokładnie 30 lipca 2015 r., z ponadpółrocznym opóźnieniem.

25 października 2016 r. doszło do podziału sieci w związku z problemami zdecentralizowanej organizacji The DAO opartej na smart kontrakcie Ethereum, które skutkowały stratą ponad 3.6 mln tokenów ETH przez lukę w kodzie. Stary łańcuch bloków został nazwany Ethereum Classic (ETC), zaś łańcuch, który się odłączył nazywany jest Ethereum (ETH). Więcej informacji na temat zhackowania The DAO i podziału sieci Ethereum znajdziesz w tekście o Ethereum Classic.

W marcu 2017 r. powstało konsorcjum Enterprise Ethereum Alliance (EEA), mające pracować nad rozwojem platformy Ethereum, zrzeszające największe firmy technologiczne, takie jak Microsoft, czy finansowe, jak JPMorgan Chase. Konsorcjum zostało założone przez 30 firm, zaś obecnie zrzesza ich ponad 150.

 

Giełdy i kantory kryptowalut - gdzie kupić Ethereum?

Ether, jako jedna z najpopularniejszych kryptowalut, jest dostępny na ponad 100 giełdach walut cyfrowych, w tym na najpopularniejszych, takich jak OKEx (obecnie największy wolumen), Binance, Huobi, Bitstamp, czy Coinbase. Ethereum za polskiego złotego (ETH/PLN) można kupić m.in. na giełdzie BitBay, Exmo i Coinroom. Za ETH najczęściej nabywa się również tokeny (oparte np. na popularnym ERC20) w ramach ICO.

 

Jaki portfel do Ethereum?

Dla Ethereum dostępnych jest bardzo dużo rozwiązań walletowych. Najpopularniejszym z nich jest webowy portfel MyEtherWallet, który jednak wymaga od użytkownika pewnej biegłości. Bardzo popularny i łatwiejszy w użyciu jest portfel MetaMask, w postaci rozszerzenia do najpopularniejszych przeglądarek internetowych, służący również do obsługi zdecentralizowanych aplikacji na Ethereum. Portfel full node (synchronizujący się z całym blockchainem) Ethereum Wallet dostępny jest na systemy operacyjne Windows, MacOS oraz Linux. Z multi-walletów (obsługujących więcej niż jedną kryptowalutę) najpowszechniejsze są Exodus oraz Jaxx (również w wersji mobilnej). Paper wallet Ethereum można wygenerować za pomocą serwisu ETHAddress.

ETH jest również obsługiwane przez najpopularniejsze portfele sprzętowe (ang. hardware wallets), produkowane przez firmy Ledger (Nano S i Blue) oraz Trezor (One i Model T).

 

Kurs i notowania Ethereum (ETH)

Ethereum jest drugą pod względem kapitalizacji rynkowej kryptowalutą, ustępując jedynie BTC, a także najwyżej kapitalizowanym altcoinem. Początkowo (od sierpnia 2015 r.) ETH był notowany poniżej 1 USD, osiągając po raz pierwszy cenę 100 dolarów 18 maja 2017 r. Dotychczasowy szczyt notowań (ATH) Ethereum przypada na dzień 13 stycznia 2018 r. i wyniósł 1432 USD przy kapitalizacji przekraczającej 140 mld dolarów.

 

Dariusz Dziduch

Project Manager FXMAG, prowadzący program satyryczno-edukacyjny "O kryptowalutach". Nietuzinkowy promotor technologii blockchain oraz walut cyfrowych. Zainteresowania rynkowe łączy z wiedzą z zakresu psychologii inwestowania.

Przejdź do artykułów autora
Artykuły, które powinny Cię zaciekawić..
Zamknij

Koszyk