• Odbierz prezent
ETF, kopiuj wklej indeks giełdowy. Co to jest replikacja fizyczna i syntetyczna?

W jaki sposób dochodzi do tego, że fundusze notowane na giełdzie odzwierciedlają zachowanie konkretnego indeksu? Czym jest replikacja i jakie są jej rodzaje?

 

Jakie są zadania funduszu notowanego na giełdzie (ETF)?

Fundusz notowany na giełdzie ma dość proste zadanie - jego celem jest odwzorowanie zachowania indeksu docelowego w jak najbardziej wierny sposób. Czyli, jeśli amerykański indeks S&P500 na konkretnej sesji giełdowej wzrósł o 1,5%, to certyfikaty inwestycyjne lub jednostki uczestnictwa funduszu ETF na indeks S&P500 również powinny zyskać podczas sesji 1,5%. Oczywiście wartość jednostek uczestnictwa, czy certyfikatów funduszu nie musi odpowiadać wycenie punktowej indeksu (np. ETF na WIG20TR wyceniany jest po 30,60 PLN, zaś sam indeks WIG20TR po 3426 pkt.), ważne jest natomiast, aby ETF odzwierciedlał samą zmienność notowań. 

Tak powinno to wyglądać z teoretycznego punktu widzenia, jednak bardziej spostrzegawczy zauważą, że w praktyce niemal żaden ETF nie jest w stanie w 100% odtworzyć ruchów cenowych i stóp zwrotu swojego indeksu docelowego. Każdy fundusz notowany na giełdzie ma swój tzw. Tracking Error, czyli błąd replikacji, odchylenie od indeksu docelowego.

Dzieje się tak dlatego, że odwzorowanie zachowania benchmarku przez fundusz zarządzany pasywnie wcale nie jest takie proste, jak mogłoby się wydawać. W tym odcinku zajmę się właśnie tym, w jaki sposób fundusze notowane na giełdzie odwzorowują ruchy cenowe swoich indeksów docelowych. 

 

W jaki sposób ETF śledzi swój indeks giełdowy (docelowy)?

Zarządzający funduszami notowanymi na giełdzie korzystają z trzech sposobów na odwzorowywanie ruchów cenowych indeksów docelowych. Każdy z nich ma swoje wady oraz zalety i najbardziej nadaje się do konkretnych rodzajów funduszy.

Te trzy wspomniane sposoby odwzorowywania benchmarku to:

  • replikacja fizyczna (pełna)
  • replikacja syntetyczna (swapowa)
  • replikacja statystyczna (reprezentatywna)

 

Replikacja fizyczna ETF - na czym polega?

Mówi się, że fundusz notowany na giełdzie pozwala nam kupić indeks i jest w tym sporo prawdy w przypadku ETF-ów replikowanych fizycznie. Wiadomo, że indeks giełdowy składa się z różnych spółek, które mają swoją wagę w portfelu indeksowym - czyli im większa, waga (bądź wartość procentowa) w portfelu, tym większy wpływ na zmianę notowań samego indeksu. Np. w przypadku indeksu WIG20TR 1% wzrostu CD Projekt będzie mieć większy wpływ na zmianę ceny indeksu niż 5% spadku JSW

ETF, który korzysta z replikacji fizycznej za środki przekazane przez inwestorów, którzy kupili jednostki uczestnictwa kupuje akcje wszystkich spółek wchodzących w skład indeksu docelowego (dlatego też nazywa się je pełną replikacją), oczywiście w odpowiednich proporcjach, określonych przez portfel indeksowy. Oznacza to, że zmiana wartości indeksu będzie odzwierciedlona przez fundusz dlatego, że jego portfel spółek odzwierciedla portfel indeksowy.

Replikacja fizyczna jest stosowana w funduszach odwzorowujących wąskie i płynne indeksy, np. WIG20, czy DAX (DE30). Zapewnia ona najbardziej wierne odwzorowanie benchmarku i najniższy tracking error, jednak ze względu na konieczność zakupu wszystkich spółek wchodzących w skład indeksu, może wpłynąć na wyższe koszty zarządzania niż w przypadku innych sposobów replikacji.

W praktyce ETF-y tego rodzaju stosują dominującą replikację fizyczną, ze względu na to, że nie są w stanie zainwestować 100% funduszy ulokowanych przez inwestorów w konkretnych akcjach, gdyż to zaburzyłoby płynność funduszu. Dlatego też każdy ETF z pełną replikacją w prospekcie emisyjnym podaje informację w ilu procentach środki ulokowane przez inwestorów zostaną przeznaczone na rzeczywisty zakup akcji.

Dla przykładu: Beta ETF na WIG20TR zapewnia pełną replikację do 75% wartości portfela funduszu.

 

Replikacja statystyczna ETF - definicja

Replikacja statystyczna, nazywana również reprezentatywną, działa na podobnych zasadach jak fizyczna - również polega na tym, że zarządzający funduszem kupują akcje spółek wchodzących w skład indeksu docelowego w odpowiednich proporcjach. Od pełnej replikacji różni się jednak tym, że ETF nie kupuje akcji wszystkich spółek wchodzących w skład indeksu docelowego. Skupia się wyłącznie na tych, które są odpowiednio płynne, mają wyższą zmienność od innych i większą wagę w portfelu indeksowym, przez co w większej mierze wpływają na wycenę całego indeksu. Dzięki temu zarządzający są w stanie w dość wierny sposób odwzorować zachowanie indeksu, jednocześnie unikając zakupu akcji wszystkich akcji wchodzących w jego skład.

Replikacja statystyczna stosowana jest przy szerokich indeksach z dużą liczbą komponentów, często z różnych parkietów giełdowych, z których spora część jest niewielką częścią portfela indeksowego lub ma niższą płynność. Przykładem takiego indeksu jest MSCI World (1603 spółki z 23 giełd całego świata), którego pełna replikacja byłaby trudna i kosztowna. 

Taki rodzaj odwzorowania zazwyczaj zapewnia niższe koszty zarządzania, ale jednocześnie cechuje się większym Tracking Errorem i stopa zwrotu w dłuższej perspektywie może różnić się od wyników indeksu docelowego.

 

Replikacja syntetyczna - na czym polega?

W przypadku replikacji syntetycznej, nazywanej też swapową, zarządzający funduszem nie kupują akcji spółek wchodzących w skład indeksu docelowego. Zamiast tego, do odwzorowania stopy zwrotu indeksu docelowego wykorzystują tzw. dostawcę swapa, czyli instytucję która bierze w zarządzanie środki ulokowane przez inwestorów w jednostkach funduszu i zobowiązują się do dostarczenia stopy zwrotu indeksu docelowego. W zamian za to mogą lokować środki funduszu w różne spółki, czy inne instrumenty nawet te zupełnie niezwiązane z indeksem docelowym ETF-u. Aby ograniczyć ryzyko kredytowe, np. w przypadku niewypłacalności dostawcy swapa, zarządzający funduszem mają dostęp do portfela aktywów zarządzanego przez dostawcę swapa. Tracking Error najczęściej jest kompensowany przez dostawcę swapa.

Przy replikacji syntetycznej zarządzający funduszem mogą korzystać również z instrumentów pochodnych, najczęściej są to kontrakty terminowe.

 

Replikacja syntetyczna jest wykorzystywana również przy szerokich lub mniej płynnych indeksach, a także przy ETF-ach lewarowanych i odwróconych.

Replikacja swapowa daje najwyższy stopień wierności odwzorowania z tego względu, że Tracking Error jest kompensowany przez dostawcę swapa. Z drugiej jednak strony jest ona źródłem ryzyka kredytowego.

Przykładem takiego ETF-u jest notowany na GPW Lyxor S&P500, którego dostawcą swapa jest bank Societe Generale. 

Wspomniany Beta ETF WIg20TR może być częściowo replikowany syntetycznie za pomocą futuresów.

Czytaj także: ETF, młodszy brat funduszu parasolowego, nie daje mu najmniejszych szans! Czy rzeczywiście zalety ETF miażdżą konkurencję?

Czy fundusz parasolowy jest lepszy niż klasyczny fundusz inwestycyjny? Jakie ma szanse w starciu z funduszem notowanym na giełdzie (ETF)? Co to jest fundusz parasolowy? Różnica pomiędzy klasycznym funduszem inwestycyjnym a parasolowym Fundusz parasolowy to dość specyficzny rodzaj funduszu inwestyc.. Czytaj
ETF, młodszy brat funduszu parasolowego, nie daje mu najmniejszych szans! Czy rzeczywiście zalety ETF miażdżą konkurencję?

Notowania: WIG20

Przejdź do wykresu
Źródło: https://pl.tradingview.com/symbols/GPW:WIG20/

Zespół FXMAG

Portal i jedyny w Polsce magazyn Inwestora Indywidualnego. FXMAG wspiera swoich czytelników, zapewniając dostęp do szerokiej bazy edukacyjnej i na bieżąco informując o najważniejszych wydarzeniach rynkowych i gospodarczych z zakresu rynku Forex, akcji, kryptowalut oraz inwestycji alternatywnych. 

Przejdź do artykułów autora
Artykuły, które powinny Cię zaciekawić..
Zamknij

Koszyk